Blog

Autor:

  • Doręczenia elektroniczne w postępowaniu karnym – nowelizacja (14 marca 2024 r.)
    Marek Gola

    Senior Associate, Kancelaria Adwokacka Duraj Reck i Partnerzy

14 marca 2024

Doręczenia elektroniczne w postępowaniu karnym – nowelizacja (14 marca 2024 r.)

14 marca 2024 r. weszła w życie nowelizacja Kodeksu postępowania karnego w zakresie doręczeń poprzez umieszczenie treści pisma w elektronicznym portalu informacyjnym. Przepisy o e-doręczeniach wprowadzane nowelizacją z 7 lipca 2023 r. (Dz. U., poz. 1860) są pokłosiem kontynuacji zmian w przepisach procesowych związanych z informatyzacją wymiaru sprawiedliwości. 

Nowe przepisy o doręczeniach elektronicznych dotyczą wyłącznie podmiotów profesjonalnych – tj. prokuratorów, adwokatów, radców prawnych oraz Radców Prokuratorii Generalnej RP. Oznacza to, że np. pokrzywdzony lub oskarżony występujący w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika nie będzie zmuszony do odbierania pism procesowych przez portal informacyjny. W takim przypadku, korespondencja z sądów doręczana będzie w tradycyjny sposób, w szczególności pocztą.

Dla pełnomocników, jak i prokuratorów zmiana w sposobie doręczeń będzie bardzo odczuwalna. Do ustaw dotyczących zawodów prawniczych wprowadzono obowiązek posiadania konta w portalu przez adwokata (art. 37d ustawy Prawo o adwokaturze) i radcę prawnego (art. 2211 ustawy o Radcach Prawnych). 

Doręczenia elektroniczne dokonywane będą wyłącznie przez sąd. Jedynym i zarazem istotnym warunkiem umieszczania pism w portalu będzie dysponowanie nimi przez sąd w postaci elektronicznej, z tym, że nie dotyczy to pism, które podlegają doręczeniu wraz z odpisami pism procesowych stron lub innymi dokumentami niepochodzącymi od sądu (art. 133a § 2 k.p.k.).

W dodanym przepisie przewidziano jednak możliwość odstąpienia od doręczenia elektronicznego, jeżeli dokonanie takiego doręczenia nie będzie możliwe ze względu na konkretny charakter pisma. Przykładowo w przepisie wskazano, że taka sytuacja będzie miała miejsce, gdy zajdzie potrzeba wydania stronie uwierzytelnionego odpisu orzeczenia (art. 133a § 4 k.p.k.).

Aby zapobiec przewlekłemu nieodbieraniu pism, nowelizacja wprowadza także fikcję doręczenia elektronicznego. Pismo będzie uznane za doręczone w chwili wskazanej w dokumencie potwierdzającym doręczenie, czyli informację o dacie odczytania pisma przez adresata. Jeżeli jednak, w ciągu 14 dni od daty umieszczenia treści pisma w portalu informacyjnym odbiorca go nie odczyta, to pismo uzna się za doręczone (art. 133a § 3 k.p.k.). 

Szczegółowe zagadnienia odnośnie do trybu i sposobu dokonywania doręczeń elektronicznych będą zawarte w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości wydanego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji.

Wprowadzone przepisy podyktowane są koniecznością usprawnienia kontaktów pomiędzy sądami i uczestnikami postępowania, co więcej w sprawach karnych poszerzono katalog osób, którym mogą być doręczana pisma w tym trybie.

Nie sposób jednak nie zauważyć, że ustawodawca zwlekał z wprowadzeniem doręczeń w tym trybie w procesie karnym, w porównaniu do analogicznych rozwiązań w postępowaniu cywilnym, co nie miało racjonalnego uzasadnienia i jak się zdaje nie pozostawało w opozycji do tzw. tajemnicy obrończej. 

Zmiany należy jednak oceniać pozytywnie, bo jest to krok w kierunku usprawnienia i przyśpieszenia komunikacji na linii sąd – pełnomocnicy, a więc i z korzyścią dla samych klientów. Pojawiają się jednak słuszne głosy w środowisku adwokackim i radcowskim, że wprowadzane zmiany usprawniają pracę tylko jednej strony. Nie wiedzieć, dlaczego ustawodawca przyznaje wyraźnie uprzywilejowanie organom procesowym, albowiem podobnie jak w postępowaniu cywilnym przepisy o doręczeniach są stosowane tylko jednostronnie – pomiędzy sądem a uczestnikami postępowania, a zatem ma zastosowanie tylko do korespondencji wysyłanej przez organy procesowe. 

Więcej na blogu:

  • 14/03/2024

    Wojciech Sawicki

    Niemal do wszystkich dotarła już informacja o tym, że od 14 marca 2024 r. pijany kierowca straci samochód albo zapłaci jego równowartość. Opisany przepadek ma zastosowanie w dwóch sytuacjach: jeżeli pijany kierowca spowoduje wypadek (przy stężeniu powyżej 1 promila we krwi jego orzeczenie jest obowiązkowe) lub obligatoryjnie, jeżeli pijany kierowca prowadzi pojazd przy stężeniu alkoholu we krwi nie niższym niż 1,5

  • 21/02/2024

    Martyna Kasperska

    Częstym problemem w przypadku tzw. pracownika mobilnego, którego praca w zasadniczej części polega na przemieszaniu się pomiędzy miejscami, w których czekają na niego obowiązki (np. spotkania z kontrahentami w biurach w całym województwie, a nawet kraju), jest ustalenie od którego momentu rozpoczyna i kiedy kończy swoją pracę. Nie ma wątpliwości, że co do zasady dojazd pracownika z domu do pracy i z powrotem nie jest wliczany do czasu pracy. Jednak w przypadku przedstawicieli handlowych czy serwisantów, którzy często dysponują przy tym samochodem służbowym, granice między czasem prywatnym a czasem pracy mogą być trudne do ostrego zarysowania.

  • 16/02/2024

    Daniel Reck

    Jeśli przedsiębiorca prowadził działalność w 2023 r. i chce zmienić formę opodatkowania na rok 2024 r. tylko do 20 lutego ma czas na złożenie w tym zakresie pisemnego oświadczenia. Należy złożyć je za pośrednictwem Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEiDG) lub bezpośrednio we właściwym urzędzie skarbowym – w przypadku przedsiębiorców nie podlegających wpisowi w CEiIDG.